خیلی از پدر و ماد‌ر‌های امروزی این گله را دارند که در گذشته پدر و مادرشان اصول تربیتی درستی برای رفتار با آن‌ها نداشته‌اند و خیلی از خطاهای تربیتی در مورد آنان انجام شده ‌است؛ اما آیا این بهانه توجیه خوبی است برای این‌که ما همان اشتباهات را دوباره انجام دهیم؟

مطالب مرتبط با کرونا در ۷۲۴پرس

در این گفتار ما برخی از رفتارهای نادرست آسیب رسان به فرزندان را معرفی و یادآوری می‌کنیم:

۱. دیگه دوستت ندارم

اگر از آن جمله پدر و ماد‌ر‌هایی هستید که مدام این جمله را برای نهی از اشتباهات کودکتان به او می‌گویید بدانید که سخت در اشتباه هستید. اول این‌ که اشتباه، جزئی از روند تکامل و رشد کودک شما است و دلیلی ندارد شما با اشتباهات کودک برافروخته و عصبی شوید. در این مواقع بد نیست، کودکی خود را به یاد آورید و دوم این‌ که شما از اشتباه کودک باید روگردان و عصبانی باشید نه از خود او. بنابراین هر گاه کودکتان اشتباه می‌کند به او بفهمانید که کارش نادرست است نه این‌که به او تاکید کنید به دلیل انجام اشتباه دوست داشتنی نیست.

۲. انکار احساس و دریافت کودک

اگر کودکتان ازچیزی ناراحت شده یا دریافت نادرستی از یک اتفاق دارد، مثلا از کسی یا چیزی ترسیده است و به آغوش شما پناه آورده است مدام به او نگویید تو اشتباه کردی! هیچ چیز ترسناکی وجود ندارد! کودک هم مثل ما احساسات و دریافت‌هایی دارد که برای خودش قابل استناد و قابل اعتماد است. ما نباید او را نسبت به دریافت‌هایش بی‌اعتماد کنیم. در این مواقع بهتر است، با کودک همدلی کنیم و برای کاهش ترس و ناراحتی او بگوییم من هم وقتی کودک بودم از این چیز یا این اتفاق می‌ترسیدم و می‌فهمم که الان تو چه‌قدر ترسیده‌ای‌!

۳. خودت باید بفهمی

خیلی از ما تا بزرگی نمی‌فهمیم چه کاری خوب است و چه کاری بد است؟! این توقع بی‌جا را از تفکرمان حذف کنیم که کودکان خودشان باید همه چیز را بفهمند. کودکان فهم و دریافتشان نسبت به تجربه‌هایی است که از سر گذرانده‌اند و گاهی یک تجربه را چندین بار تکرار می‌کنند؛ زیرا دلیل ناکامی و اشتباه را درست نکرده‌اند.

۴. بی‌توجهی به عقیده و نظر کودک

از کودک خود رای و نظر بگیرید و نظر و رای او را محترم بدانید تا او را دچار احساس بی‌ارزشی نکنید. اگر به اندازه و در کا‌رهای مربوط به او از او نظرخواهی کنید او خودش را درهمه‌ی کارها دخالت نمی‌دهد. اگر در کاری هم که واقعا به او مربوط نیست ابراز نظر کرد، ضمن تشکر از او بگویید که هر کسی باید درباره مسائلی نظر دهد که به او مربوط می‌شود.

۵. برای اثبات اقتدار زورگویی کردن

درست است که شما مقتدر بودن را دوست دارید و می‌خواهید به کودکتان بفهمانید شما حرف آخر را می‌‌زنید؛ اما هرگز برای اثبات اقتدارتان زورگویی نکنید. به کودک به زور غذا ندهید، او را به زور حمام نبرید، سعی نکنید او را به زور بخوابانید؛ زیرا شاید مقطعی و در لحظه شما موفق به انجام خواسته‌اتان شوید، ولی زورگویی را در کودکتان نهادینه می‌کنید.

۶. به اعمال کودکان پیچیدن

اگر از آن پدر و مادرهای در صحنه هستید که در همه امور کودکتان دخالت می‌کنید بدانید که شما مخل استقلال و خلاقیت کودکتان هستید. هیچ لزومی ندارد در همه فعالیت‌های فرزندتان شما دخالت کنید و همه فعالیت‌های او را با دید خودتان ارزشیابی کنید.

۷. سرزنش کردن و پیش‌بینی منفی

یکی از بزرگ‌ترین اشتباهات مرسوم بین والدین، انگ زدن یا برچسب زدن منفی به کودکان است. اگر کودک شما شلخته یا فراموش‌کار است با یادآوری مداوم این صفت به او، خودانگاره‌ی معیوبی در او ترسیم می‌کنید که باعث می‌شود به مرور زمان شلختگی و فراموش‌کاری در او تقویت و پایدار‌ شود.

۸. منت گذاشتن

ما حق نداریم برای خدماتی که به فرزندانمان ارائه می‌دهیم بازی «ما چه قدر خوبیم» را راه  بیندازیم و مدام به کودک یادآوری کنیم این خدمات و این امکانات را هر پدر و مادری ارائه نمی‌دهد و یا وقتی خود والدین کودک بوده‌اند، والدین آن‌ها اصلا این خدمات را به آن‌ها ارائه نمی‌داده‌اند. یادتان باشد، زیر منت هر کسی رشد کردن، باعث ایجاد حس منفی نالایق بودن در انسان می‌شود.

۹. مستقیم نصیحت کردن

از دیگر اشتباهات مرسوم همه‌ی والدین، نصیحت‌های مستقیم کلامی به کودکان است. هیچ کس از بکن، نکن‌های مداوم و مستمر لذت نمی‌برد. سعی کنید هوشمندانه حرفتان را بزنید. نصیحت را از ساده‌ترین راه ممکن و تذکر دادن، عملی نکنید. شما می‌توانید از طریق داستان، یا تعریف خاطره و حکایت و از طرق غیر مستقیم رفتاری و کلامی، حرف خود را با تاثیر بیشتر بزنید.

۱۰. تحسین و تشویق زیادی

تشویق و تحسین هم اگر بیشتر از حد اعمال شود آسیب‌های روحی و روانی  به کودک وارد می‌کند. ما نباید از فرزند خود،فردی خودشیفته و خودستا بسازیم، طوری که خودش را تافته‌ی جدابافته بداند و در بین همسالان خود فخرفروشی کند.