از شهرستان‌های خراسان جنوبی تا خیابان پاسداران بیرجند، «جان‌فدا» روایت مردمی شد که پای عهد با ایران ایستادند؛ رزمایشی با حضور بیش از ۹۵ هزار نفر در سراسر استان که نوزدهم مهرماه در مرکز استان به اوج رسید و حضور خانواده‌ها و اقشار مختلف، جلوه‌ای از همبستگی و تعلق به وطن را رقم زد.

به گزارش ۷۲۴پرس، در تقویم پاییزی خراسان جنوبی، نوزدهم مهرماه ۱۴۰۵ نقطه‌ای است که سال‌ها بعد، وقتی تاریخ این خطه را ورق بزنیم، به آن بازخواهیم گشت.

رزمایش «جان‌فدا» که از دوم مهرماه در شهرستان‌های خراسان جنوبی آغاز شده بود، نوزدهم مهرماه در بیرجند به اوج رسید؛ رزمایشی که بنا بر اعلام مسئولان، در مجموع بیش از ۹۵ هزار نفر در سراسر استان در آن حضور یافتند.

تبدیل «جان‌فدا» به پویش اجتماعی فراگیر

آمار این رزمایش، روایتگر بخشی از این حماسه است؛ ۹۵ هزار نفر در سطح استان، عددی نیست که بشود به‌سادگی از آن گذشت؛ به‌ویژه آن‌که ۱۴ هزار و ۵۰۰ نفر از این جمعیت، افرادی بودند که پیش از این هیچ سابقه عضویت در بسیج نداشته‌اند.

این اعداد، آن‌گاه معنای عمیق‌تری می‌یابند که بدانیم در سطح کشور، حدود ۳۲ میلیون نفر برای حضور در این پویش اعلام آمادگی کرده‌اند؛ یعنی «جان‌فدا» از یک ساختار سازمانی صرف، به یک پویش اجتماعی فراگیر تبدیل شده است.

جغرافیای یک عهد؛ از میدان عروج تا قدس

رزمایش بیرجند، در خیابان پاسداران و در محدوده حدفاصل میدان عروج تا میدان قدس برگزار شد، مسیر میدان عروج تا میدان قدس، در این روایت معنایی فراتر از یک محدوده شهری می‌یابد؛ میدان عروج، خود یادآور یک مفهوم عمیق است: عروج از خاک به آسمان، از فرد به جمع، و از «من» به «ما» و میدان قدس، نماد آرمانی است که سال‌هاست در قلب مسلمانان جهان می‌تپد.

این دو نقطه، در نوزدهم مهرماه، به یک محور معنایی تبدیل شدند که هزاران نفر در آن قدم زدند؛ از میدان عروج تا میدان قدس، مسیری که در آن، خیابان پاسداران به نماد پاسداری از ارزش‌ها تبدیل شد.

از پویش مردمی تا حضور در میدان

فرمانده سپاه انصارالرضا(ع) خراسان جنوبی، این رویداد را «تبدیل یک حرکت مردمی به رزمایشی گسترده» توصیف کرده و این تحول، از منظر سیاسی و فرهنگی حائز اهمیت است؛ چرا که نشان می‌دهد چگونه یک گفتمان می‌تواند از سطح نخبگان و رسانه‌ها به سطح کنش جمعی برسد.

«جان‌فدا» به مثابه یک متن اجتماعی، در حال بازتولید ارزش‌هایی است که ریشه در تاریخ معاصر ایران دارند از جمله ایستادگی، همبستگی و دفاع از سرزمین و در این میان، حضور اقشار مختلف از اساتید دانشگاه و نخبگان تا کارگران و فعالان اقتصادی، نشان می‌دهد که این گفتمان، مرزهای طبقاتی و صنفی را درنوردیده است.

خانواده؛ هسته اصلی پویش «جان‌فدا»

«جان‌فدا» تنها یک رویداد خیابانی نیست؛ یک جریان فرهنگی و خانوادگی است؛ حضور خانواده‌ها در این رزمایش، نشان از آن داشت که پیام این رویداد، از درهای خانه‌ها گذشته و به قلب خانواده‌ها رسیده است.

این حضور، یک سرمایه اجتماعی بزرگ است؛ سرمایه‌ای که در آن، وطن نه به عنوان یک مفهوم انتزاعی، بلکه به عنوان یک خانه مشترک درک می‌شود.
مبنای این حرکت، حضور مردم است؛ چراکه در مقاطع مختلف، هر زمان کشور با سختی و تهدید مواجه شده، مردم در صحنه حاضر شده‌اند.

از تخصص تا میدان؛ سازمان‌دهی هوشمندانه

آنچه «جان‌فدا» را از بسیاری از رزمایش‌های مشابه متمایز می‌کند، سازمان‌دهی هوشمندانه آن است. بر اساس اعلام مسئولان، سازماندهی افراد فقط به حوزه دفاعی محدود نمی‌شود؛ ظرفیت داوطلبان در حوزه‌های دفاعی، امنیتی، فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی و جهادی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پزشکان، پرستاران، نیروهای حوزه سلامت و افراد دارای تجربه در امداد و نجات، متناسب با تخصص خود در مأموریت‌های مرتبط به کار گرفته می‌شوند. این رویکرد، نشان می‌دهد که «جان‌فدا» یک نظام سازمان‌یافته است، نه یک تجمع احساسی گذرا.

«ما»یی که شکل گرفت؛ جانم فدای چیزی که به آن تعلق دارم

شاید ساده‌ترین و در عین حال عمیق‌ترین دستاورد رزمایش «جان‌فدا» را بتوان در یک جمله خلاصه کرد: «تبدیل «من»های پراکنده به یک «ما»ی منسجم».

در دنیایی که فردگرایی به یک ارزش تبدیل شده، ۹۵ هزار نفر در یک استان گرد هم آمدند تا بگویند «من» را در «ما» حل می‌کنیم؛ نه از سر اجبار، بلکه از سر انتخاب.

این انتخاب، پدیده‌ای است که ریشه در هویت و تعلق دارد. «جان‌فدا» یعنی جانم فدای آن چیزی که به آن تعلق دارم؛ و این تعلق، نه یک جغرافیا، بلکه یک حس مشترک است، حس اینکه ایران، فقط یک نقطه روی نقشه نیست؛ یک اتفاق درونی است.

این روزها، جمهوری اسلامی ایران به دنیا نشان داد جمعیت را نمی‌شمارند؛ جمعیت را حس می‌کنند. و امروز، از میدان عروج تا میدان قدس، خراسان جنوبی حس شد.

از میدان عروج تا میدان قدس، آنچه دیده شد، حضور مردمی بود که تعلق به ایران را به میدان آوردند؛ خانواده‌ها و اقشار مختلفی که کنار هم ایستادند تا عهد با وطن، جلوه‌ای جمعی پیدا کند.